Maandag 11 april

Robèrt Verweij / BTG Angels

Het verschil tussen geur en smaak: win € 100

“Oef, dat ruikt zuur” en “aaah, dat ruikt lekker zoet”. Veel gehoorde opmerkingen bij les 1 van de wijncursus. Bij respectievelijk Sauvignon en Muscat. Dat is goed, dan kunnen de cursisten direct leren dat je basissmaken waarneemt via de tong en niet via de neus. Via een paar proefjes is dat eenvoudig aan te tonen. Wijnen en gerechten ruiken namelijk niet “zoet” of “zuur”.

Het verschil tussen geur en smaak: win € 100
Foto: Tony Le Duc/ By the Grape

De uitdaging is om je niet in de luren te laten leggen door associatie. De zilte geur van bijvoorbeeld lamsoren of kraakverse oesters doet je denken aan de zee en dus aan zout. Maar de geur is niet zout. Geurige caramel refereert aan verhitte suiker, en dus aan zoet. Maar de geur op zichzelf? Niet zoet. Azijn ruikt naar azijn en niet naar zuur, al is de associatie natuurlijk ijzersterk. Het aroma van azijn bestaat vooral uit esters die ontstaan uit de reactie van alcoholen en zuren.
 
Toch is niet iedereen daarvan overtuigd. Zelfs een stevig aantal culinaire professionals slaat de plank nog wel eens mis, merkten we op Twitter. Wijnschrijvers die vinden dat Rioja Reserva zoet ruikt. Koks die denken een zuur aan risotto toe te voegen met (bittere) citroenschil. Dat is net zoiets als een binnenhuisarchitect die zegt je woning op te willen fleuren door lekker veel zwart te gebruiken.
 
Wel kun je reeds aanwezige smaken benadrukken door aroma’s toe te voegen. Je kunt er dus mee spelen. Vanille en kaneel versterken bijvoorbeeld de perceptie van zoet, zonder de smaak zoet toe te voegen. Verse gember in je gerecht kan het zuur in de wijn omhooghalen: heerlijk!
 
Als je het thuis of met cursisten wilt proberen kun je gewoon witte kristalsuiker of ongejodeerd zout ruiken. Als je aan 100% citroenzuur of wijnsteenzuur kunt komen is dat helemaal perfect. In droge vorm ruik je helemaal niets, maar ook opgelost in koud water komt er geen herkenbare geur vrij.
 
De uitdaging van Twitter staat dan ook nog steeds open: wie dubbelblind het verschil ruikt tussen zuur, suiker en zout wint € 100 contant. Mocht het niet lukken, kost het je een fles witte wijn. Ik ben erg benieuwd wie het aandurft! De afspraak kun je maken via Twitter: @robert_verweij
 
Maak ik vast wat ruimte in m’n wijnrek…

Meld je nu aan voor de Kaas- en Wijncursus van Robèrt Verweij >>

Over Robèrt Verweij / BTG Angels
Robèrt Verweij / BTG Angels

Robèrt Verweij is bekend bij het grote publiek als TV-kok van Life & Cooking en 4me. Wijnliefhebbers kennen hem als wijndocent en vinoloog. Al vele vakmensen volgden de kaascursus die hij samen met Betty Koster verzorgt. Daarnaast schrijft hij freelance voor diverse (vak)bladen over z'n obsessie: wijn en eten.  Door talrijke opleidingen en vakwedstrijden kan hij up-to-date kennis overbrengen, met als pijlers passie en humor. www.robertverweij.nl

Robèrt Verweij is een BTG Angel. Wil je weten wat dit inhoudt of zelf een BTG Angel worden, klik dan hier.

Uw score: Geen Gemiddelde: 4.4 (8 stemmen)
Vrijdag 15 april
Anonymous

Geur zuren

Ja zuren kun je ruiken, echter denk ik dat men hierin toch een nuance moet aanbrengen. Een zuur bestaat uit het positief geladen H3O+ ion , oftewel H+ en dan is er een negatief geladen zuurrest ion. het H+ ion komt dus altijd in een zuur voor echter het zuurrest is bepalend voor karakter - geur van zuren. Zo bestaat zoutzuur dus uit H+ ionen en Cl- ionen , zuurrest Cl- ruik je in zoutzuur. Het typische chloor geur Zo kun je in Salpeterzuur HNO3- , een andere geur herkennen dan in Zoutzuur, het zuurrest is hier nl. NO3-. gr. Marc Fredrix
Donderdag 14 april
Anonymous

Andersom

Interessant, ben erg benieuwd hoe deze discussie zich ontwikkelt. Ik doe het volgende met cursisten: Ik laat ze kaneelpoeder eerst met de neus dicht proeven, en vervolgens met de neus open. Hiermee de invloed van de geur / reukvermogen op de smaak aantonende. Zonder geur proef je niet of nauwelijks wat je eet. En is geur niet sowieso iets wat louter bedoelt is om een associatie op te wekken? (met zoet / zuur / zilt / kruidig enz.) Ik vind het een interessante discussie!
Donderdag 14 april
Anonymous

Ik vergeet altijd mijn naam

Ik vergeet altijd mijn naam te vermelden en heb een hekel aan anonieme reacties.. Dus, groeten, Peter Sitsen
Donderdag 14 april
Anonymous

1 systeem

Waar volgens mij een grote fout wordt gemaakt is het aannemen dat smaak en reuk 2 aparte systemen zijn. Reuk en smaak zijn met name bedoeld voor het identificeren van gevaar en zaken als het identificeren van zoiets als soortgenoten, geliefde, bekende en nog veel meer. Daarnaast proberen Wino's vaak een zo objectief mogelijke beschrijving te maken van een wijn, of gerecht, zonder dat men beseft dat dit per definitie onmogelijk is. Geuren en smaken zijn diep in ons brein gekoppeld aan bijv. herinneringen en emoties. Dit is een patroon dat al van kleins af aan (misschien zelfs wel een deel hardcoded in ons DNA) wordt opgebouwd. Het beste wat iemand die wijn wil beschrijven in mijn ogen daarom kan doen, is het erkennen dat de waarneming is beinvloed door eigen associaties (in hoever die eigen zijn is dan ook maar weer de vraag, want veel associaties worden binnen een cultuur gedeeld). Het is mijn ogen dan ook onzin om te gaan proberen zaken te isoleren, zoals het proberen te ruiken van puur zuur. Dit is voor de wijnervaring niet relevant. Peter Kettenis http://www.worldofbubbles.nl
Woensdag 13 april
Anonymous

Effect van alcohol

Bovendien is het wellicht ook interessant om jouw tests eens te doen met toevoeging van neutrale alcohol aan de oplossingen? Ik weet het niet zeker meer (scheikundelessen zijn alweer even geleden), maar zou het kunnen dat geurstoffen (esters idd) zich aan alcohol binden en zo sneller mee het glas uit komen? De ene stof vervluchtigd sneller dan de ander, en is alcohol daar niet debet aan..? Weet het zelf ook niet hoor. Maar verder men proeft meer als een wijn minder koud is, en dat heeft wel iets met chemie te maken. (Reacties van) moluculen kunnen zich sneller verspreiden bij hogere temperaturen. Groet Valentijn
Dinsdag 12 april
Anonymous

Omgekeerde weg

Hoi Valentijn, goed punt heb je daar! Dat zou in theorie zeker kunnen. Is me bij het testen nog niet overkomen. M''n sterkste oplossing was 25% citroenzuur in water, dat is echt kneiter- en kneiter zuur. Champagne is bijvoorbeeld circa 7% en hoort bij de zuurste wijnen. Wel werk ik met koude oplossingen, wellicht dat er met de damp van kokend water wat meegaat? Wellicht is er een scheikundige in de zaal die daarop antwoord kan geven. Bedankt voor je reactie! Robèrt Verweij
Dinsdag 12 april
Anonymous

Omgekeere route?

Normaal gesproken is het bij wijnproeven zo dat de aroma's inderdaad opstijgen vanuit de mond naar het reukorgaan, waarna de veelzijdigheid van een wijn 'geproeft' kan worden (naast zoet, zuur, bitter dus). Maar n.a.v. deze column ben ik nu ook wel benieuwd of vluchtige moleculen bij het ruiken aan de wijn ook op de tong kunnen terechtkomen! Want als dat zo is, dan is het niet zo verwonderlijk dat mensen daadwérkelijk zoet, zuur of bitter 'proeven' tijdens het ruiken aan de wijn..! Van sommige stoffen zijn slechts enkele moleculen nodig om de smaakpapillen te activeren... Groet Valentijn van Urk
Maandag 11 april
Anonymous

Beetje vreemd...

Robert, je hebt gelijk en ook weer niet....zouten en zuren zijn niet in een oplossing te ruiken? Nogal logisch aangezien het bij citroenzuur en zout om vaste stoffen gaat die door hun kristallijne vorm geen fysische verandering ondergaan in een oplossing. Dus is opgelost zout of citroenzuur niet te ruiken (te proeven des te meer) maar een zuur als zoutzuur is wel (!!!) te ruiken maar niet typisch "zuur" maar is met een pH van 0 toch wel errug zuur. Volg je het nog? En om in jouw winkel te blijven: een zwak zuur als boterzuur heeft niet een kenmerkende zure smaak maar een geur die alombekend is (soms ook in wijn helaas) als.....tsja: ongewassen oksels, zweetsokken en jouw lievelings geitenkaas! Zoek daar maar een lekker flesje bij uit als je toch je wijnrekje opruimt. Harry Knijnenburg
Vrijdag 15 april
Anonymous

Reply op Beetje vreemd

Ja zuren kun je ruiken, echter denk ik dat men hierin toch een nuance moet aanbrengen. Een zuur bestaat uit het positief geladen H3O+ ion , oftewel H+ en dan is er een negatief geladen zuurrest ion. het H+ ion komt dus altijd in een zuur voor echter het zuurrest is bepalend voor karakter - geur van zuren. Zo bestaat zoutzuur dus uit H+ ionen en Cl- ionen , zuurrest Cl- ruik je in zoutzuur. Het typische chloor geur Zo kun je in Salpeterzuur HNO3- , een andere geur herkennen dan in Zoutzuur, het zuurrest is hier nl. NO3-. gr. Marc Fredrix
Vrijdag 15 april
Anonymous

Reply op Beetje vreemd

Ja zuren kun je ruiken, echter denk ik dat men hierin toch een nuance moet aanbrengen. Een zuur bestaat uit het positief geladen H3O+ ion , oftewel H+ en dan is er een negatief geladen zuurrest ion. het H+ ion komt dus altijd in een zuur voor echter het zuurrest is bepalend voor karakter - geur van zuren. Zo bestaat zoutzuur dus uit H+ ionen en Cl- ionen , zuurrest Cl- ruik je in zoutzuur. Het typische chloor geur Zo kun je in Salpeterzuur HNO3- , een andere geur herkennen dan in Zoutzuur, het zuurrest is hier nl. NO3-. gr. Marc Fredrix

Plaats een nieuwe reactie

Gratis nieuwsbrief

Simon Janssen

In de By the Grape shop vind je een ruim aanbod biologische en Fairtrade wijnen, bovendien bezorgen we gratis door heel Nederland en leveren we hoge service voor eerlijke prijzen. Wil je liever persoonlijk door ons geholpen worden kom dan naar onze wijnwinkel in Velp vlak bij Arnhem. Parkeren kan hier gratis voor de deur. Direct naar onze shop>>