Champagne, or not champagne…?

De wijnmagazines staan weer vol met bubbellijstjes. Top 10 beste champagnes, top 10 beste mousserend, etcetera. De wijnwebsites en tweets van wijnliefhebbers stellen weer die ene vraag die in Nederland altijd aan het einde van het jaar gesteld wordt: champagne of niet…?

2009 was het Jaar van de Prosecco. Heerlijk voor Nederlanders! Het bubbelt en bruist en het is veel goedkoper dan champagne. Wat wil je nou nog meer? Nederlanders noemen sowieso alle bubbelwijnen champagne, dus ‘who cares’!? Oké, een goede prosecco (eentje uit Valdobbiadene) kan best aardig zijn op een zonnig terrasje, maar is qua diepgang en smaak niet te vergelijken met champagne. Gelukkig hoeft dat ook niet!

2010 had het jaar van de cava moeten worden, maar die doorbraak zie ik nog niet zo. Misschien volgend jaar…? Dus de vraag wat we met Oud & Nieuw opentrekken blijft. Maar hoe maak je nou je keuze? Champagne heeft steeds meer concurrenten, als je daar überhaupt van kunt spreken, want wat mij betreft staat elke wijn op zichzelf en heeft een eigen gebruiksmoment en eigen liefhebbers. Voor elke gelegenheid, beurs, moment, gezelschap en smaakvoorkeur wat, zullen we maar zeggen.

Champagne & Co.
Even een klein rondje bubbels, want de keuze is groot...

Champagne uiteraard. Dè bubbelwijn bij uitstek. Sjiek, feestelijk, lekker, complex, maar ook duur vanwege het bereidingsproces en de kwaliteit van de druiven. Champagne is bijzonder vanwege z’n druivenrassen (chardonnay, pinot noir en pinot meunier), z’n verkwikkende zuurgraad en z’n bereidingsproces die een mooie fijne ‘mousse’ (de bubbels) geeft. Dan moet je echter wel de toppers hebben, of goede vinden van kleinere wijnboeren. Maar ook de mindere champagnes zijn nog steeds in verhouding duur. En daar wordt de wijn - zeker in Nederland – op afgeserveerd. Niet helemaal terecht, maar ik ben het er ook mee eens dat je beter een goed en goedkoper alternatief kunt drinken, dan een dure slechte champagne.

Méthode traditionelle
Dan heb je de bubbelwijnen die op dezelfde manier gemaakt zijn als champagne, namelijk waar de mousse tijdens de tweede vergisting op fles ontstaat. Dat heette vroeger ‘méthode champenoise’, maar dat mag niet meer. ‘Méthode traditionelle’ dus. Wijnen van andere bodemsoorten, ander klimaat, vaak andere druivenrassen, andere lageringseisen, maar met dezelfde bereiding. Ze kunnen ook heel goed zijn, maar hebben daardoor vaak wel een ander karakter en smaak. We hebben het dan over Çrémant’ (uit andere Franse streken dan Champagne, b.v. Crémant d’Alsace, Loire, Bourgogne etc., plus Luxemburg), cava (Spanje), (Winzer-)Sekt (Duitsland), Spumante (Italië), Vonkelwijn / Cap Classique (Zuid-Afrika) en ‘bottle fermented’ sparklers uit bijvoorbeeld Australië. Nee, niet perse de nieuwe Nederbubbel ‘Sprankel’, want dat kan ook een andere methode zijn. Daar is helaas geen verschil in benaming voor gemaakt, hoewel ik daar wel voor gepleit heb.

Charmat en Cola-methode
En dan zijn er nog tal van andere technische manieren om bubbels in wijn te krijgen. De bekendste zijn de wijnen die hun tweede gisting op tank krijgen (‘méthode Charmat’ of ‘cuve close’ geheten). Prima wijnen met een goede prijs-kwaliteitverhouding, maar door het eenvoudigere bereidingsproces met minder mousse en minder diepgang. De methode is bruikbaar voor aromatische wijnen die niet lang kunnen ouderen. Denk aan Franse Mousseux, de meeste Duitse Sekt, Lambrusco, Asti, Prosecco, en Russische Krimsekt. Jong drinken dus!
Zoetere bubbelwijnen als Clairette de Die of Moscato d’Asti kennen maar één gistingsproces. Deze wijnen worden al gebotteld als het gistingsproces nog niet is afgerond en behouden daardoor restsuiker. Niks mis mee.
Tenslotte hebben we de ‘Cola-methode’. Hierbij wordt net als bij frisdrank gewoon koolzuur (CO2) ingespoten, bijvoorbeeld Duitse Schaumwein. Goedkoop en pretentieloos.

Zéro dosage, brut rosé of sparkling rood?
Heel veel keuzes dus qua kwaliteit. En die hebben consequenties voor je beurs. Complex met een fijne mousse = duurder. Maar ook veel keuzes qua soorten en smaak. De ene houdt nu eenmaal meer van een strakdroge champagne met veel zuren en de ander heeft liever een cava waar je ‘de zon in proeft”.
Verder kun je kiezen uit verschillende gradaties van strakdroog naar zoet: bijvoorbeeld zéro dosage (0 gram suiker per liter; goed bij oesters!), brut (minder dan 15 gram; de meest gebruikelijke categorie) of zoeter: sec (17-35gram) en demi-sec (33-50gram). Om het nog moeilijker te maken kun je ook nog kiezen uit de kleuren wit, rosé of rood. Wit is het meest gebruikelijke. Rosé staat feestelijk. Rood (denk aan Bracquetto d’Acqui of Sparkling Shiraz) is vaak wat zoeter. Lekker bij desserts.

En dan zijn er nog bubbels voor zwangeren en mensen die geen alcohol willen: alcoholvrije bubbels of de nieuwste tip: Sparkling Tea!? En de Jip&Janneke-prik voor de kids natuurlijk.

Champagne bij oliebol…?
Het is maar wat je wilt op Oudejaarsavond. Keuze genoeg! Nog een paar tips. Eet je oliebollen? Drink er dan geen droge champagne met veel zuren bij! De wijn wordt dan nog ‘zuurder’. Liever een bubbelwijn met wat zoet dus, bijvoorbeeld Moscato d’Asti (nog eens minder alcohol ook!). En als je toch al aardig wat op hebt, kies dan zeker niet voor een dure complexe bubbelwijn om 00.00 uur! Dat is zonde. Wil je samen van het speciale moment genieten om het nieuwe jaar in te luiden …? Dan past daar ook een speciale wijn bij. Bij mij wordt dat zeker een mooie champagne, maar ik ben benieuwd waar u voor gaat…!

Op een mooi, humorvol en smakelijk 2011!
Bruisende groet en santé!

Reacties

Wees de eerste om te reageren...

Laat een reactie achter
* Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.
* Verplichte velden